Toplam Kalite Yönetimi Ders Notları (Üniversiteler İçin)

Toplam Kalite Yönetimi Ders Notları (Üniversiteler İçin)


Toplam Kalite Yönetimi Ders Notları

Kalite Güvence Standartlarına Genel Bakış

Günümüzde gittikçe yükselen küreselleşme çabalarına bağlı olarak artan rekabet yarışı içinde bütün örgütsel yapılarda yoğun bir yeniden yapılanma arayışı sürüp gitmektedir.

Değişim 

  • İnsan ve toplum davranışlarında değişim
  • Çalışma hayatında değişim
  • Yönetim anlayışında değişim
  • Ticarette değişim
  • Pazar anlayışında değişim
  • Toplum bilincinde değişim

Bu sürekli değişim şartları içinde rekabetin başarıya ulaşması için kurumlar rekabet üstünlüğünü sağlamak adına çeşitli stratejiler geliştirmektedir. Değişim, mevcut kurumların çoğu kilo vermesi gereken şişman insanlara benzer. Daha az yiyip daha çok spor yapmalıdır. Kurumların da eskimiş uygulamaları değiştirmesi ve yenilenmesi gerekir.

Dünyanın bir çok yerinde ve ülkemizde özellikle son yıllarda kalite, kalite yönetimi, kaliteli hizmet, kalite güvencesi, yüksek kalite sistemleri vb. kavramlarla sık sık karşılaşılmaktadır. Bütün bu kavramlar kalite üzerine odaklanmakta, kalitenin çok önemli bir etken olduğunu göstermektedir.

Şirketlerin Yaşadığı Sorunların Temel Kaynağı

  1. İsraf
  2. Düşük verim
  3. Düşük kalite
  4. Müşteri memnuniyetsizliği
  5. Fiyat rekabetine dayanamamaları

Kalite 

  • Kullanıma uygunluktur
  • Şartlara uygunluktur
  • ihtiyaçların karşılanabilme oranıdır
  • İstenen şartlara ilk defada, her defasında ve zamanında uymaktır
  • Müşteri memnuniyetidir
  • Müşteri tatminidir
  • Esnekliktir
  • Etkili olmaktır
  • Yatırımdır
  • programa uymaktır

Bir ürün veya hizmetin belirlenen veya olabilecek ihtiyaçları karşılama kabiliyetine dayanan özelliklerin toplamıdır. Halk arasında kalite dendiğinde ürün ve hizmetin benzerleri arasında üstün niteliklerinin bulunması anlamına gelir. Kalite, ürünler, hizmetler, insan, süreçler ve çevreler ile ilişkili beklentileri karşılayan veya aşan dinamik bir durumdur.

Kalite Endüstrisinde Kullanılan Terimler

  • Pazaryeri kalitesi
  • tasarım kalitesi
  • uygunluk kalitesi
  • tüketici tercihi
  • kalite özelliği
  • mükemmellik
  • fonksiyon
  • departman adı

Kalite Kavramının Tarihsel Gelişimi

Fenikeliler

  • muayene görevlileri, ürün kalitesinde sürekli yapılan uygunsuzlukları kusurlu ürünü yapanın elini keserek önlemeye çalışıyorlardı
  • ürünlerin yönetimin belirlemiş olduğu spesifikasyonlara uygunluğu kontrol edilerek kabul ya da ret kararı veriliyordu
  • amaç ürünler ile ilgili şikayetlerin karşılanması ve ticari ahlakın oluşturulmasının sağlanmasıydı

Hammurabi Yasası (M.Ö 250)

Bir inşaat ustasının yaptığı ev ustanın yetersizliği ve işini gereği gibi yapmaması nedeniyle yıkılarak ev sahibinin ölümüne yol açarsa, o usta öldürülecektir.

Operatör Dönemi

Endüstri devrimi öncesi, üretimin atölyelerde yapıldığı ve kalitenin o malı üreten ustanın sorumluluğunda olduğu yıllardır (1900).

Nezaretçi Dönemi

Endüstri devriminin başlaması, ilk takım tezgahlarının ortaya çıkması ile üretim sistemi ve ürün yapısının karmaşık hale gelmesi, işletmelerin büyümesi ve çok sayıda ustanın istihdam edilmesi. Ürün kalitesinin sorumluluğu ürünü üreten kişiye verilmiştir.

Nihai Kontrol Dönemi

Ürünlerin tek tek ya da örnekleme yoluyla kontrolü, fire oranında yüzde 60 lık artış, böylece kalite çok pahalı anlayışı (1940).

İstatiksel Kalite Kontrol

Matematikçi Walter Shewhart seri üretim alanında ilk defa  kontrol kartlarını kullandı. İmalatın her aşamasında sapma ve değişim olduğunu gözlemledi.

Kalite Nedir?

  • Ürün ya da hizmeti ekonomik bir yoldan üreten ve tüketici isteklerine cevap veren bir üretim sistemidir
  • Bir ürün ya da hizmetin belirlenen ya da olabilecek ihtiyaçları karşılama kabiliyetine dayanan özelliklerin toplamıdır
  • Bir hizmetin ve ya ürünün  isteklere uygunluk derecesidir
  • Kullanıma uygunluktur
  • Esnekliktir
  • Verimliliktir
  • Bir yaşama tarzıdır
  • Etkili olmaktır
  • insana yapılan yatırımdır
  • Bitmeyen bir süreçtir
  • Gelecektir
  • Mükemmellik arayışına sistemli bir yaklaşımdır.

Kalite denildiği zaman genellikle mal ve hizmet kalitesi ya da ürün kalitesi  anlaşılır. Ürün kalitesi esasen sonuçtur. Bu sonucu belirleyen başlıca kalite unsurları şunlardır;

  • Liderlik kalitesi
  • yönetim kalitesi
  • insan kalitesi
  • sistem kalitesi
  • süreç kalitesi
  • donanım kalitesi
  • iş kalitesi
  • hizmet kalitesi
  • iletişim kalitesi
  • hedeflerin kalitesi

Kalitenin Getirileri

  • Müşteri memnuniyetinin artması
  • pazar payının artması
  • karın artması
  • çalışan memnuniyetinin artması
  • maliyetlerin artması
  • yüksek rekabet gücü

Kalitesizliğin Götürüleri

  • Müşteri tatminsizliği
  • pazar payındaki azalma
  • kaynak israfı ve verimliliğin azalması
  • maliyetlerin artması
  • motivasyon kaybı

Kalite İle İlgili Yanlış Düşünceler

  • Kalite fazla harcama gerektirir
  • kalite sistemi pahalı bir iştir
  • kalite sadece mamüller için geçerlidir
  • kalite sadece kalite biriminin sorumluluğudur.

Toplam Kalite Yönetiminin Yararları

işverene

  • maddi tasarruf
  • daha az işten çıkarma
  • çalışanların işe gelmeme oranında azalma
  • ürünün hızlı ulaştırılması
  • ürün kalitesinde artma
  • araç ve gereçlerin etkin kullanımı

genel

  • ürün kalitesinde artma
  • iletişimde artma
  • daha iyi eğitilmiş iş gücü
  • daha etkili ekip çalışması
  • güven ortamı oluşması
  • işe katılım ve motivasyon
  • iş güvenliğinde artma

Toplam Kalite Yönetimi Felsefesinin Uygulanmasında Temel Noktalar

TK anlayışının öncelikle bir temel yönetim anlayışı olduğu kabul edilmeli ve uzun vadeli bir kavram olarak değerlendirilmelidir. Tüm personelin TK anlayışını benimsemeleri sağlanmalı, bunun içinde ikna edici iletişim süreci olmalıdır. Personelin kendi hür iradeleri ile örgüt kalitesini arttırmak için üretken güçlerini kullanmalarına gerekli zemin hazırlanmalıdır. Sözlü, yazılı ve görsel iletişim kanallarının etkin kullanımı ile sürekli geliştirilen ve yenilenen örgüt hedeflerinin yaygın bir biçimde tüm örgüte aktarımları sağlanmalıdır. Örgüt içinde çalışanların motivasyonlarını arttırma, bilgi ve beceri düzeylerini yükseltme, işe bağlılık duygularını kuvvetlendirme yönündeki gerekli adımlar atılmalıdır. Çağdaş ve teknik bir örgüt kültürü oluşturulmalıdır. Kalite ve süreç geliştirme ekiplerine gereken önem ve hassasiyet gösterilmelidir.

TKY Öncüleri Ve Felsefeleri 

  • Dr. William Edwards Deming ve yaklaşımı
  • Juran ve yaklaşımı
  • Dr. Armand V. Fiegenbaum ve yaklaşımı
  • Prof. Dr. Kaoru İshiawa ve yaklaşımı
  • Masaaki ve yaklaşımı

Dr. William Edwards Deming ve yaklaşımı

Söylediği en akılcı sözlerden biri; “Eğer beni dinlerseniz beş yıl içinde dünyayı yakalayabilirsiniz, eğer dinlemeye devam ederseniz dünya sizi yakalamak için çok uğraşır

Tüketici üretim hattının en önemli parçasıdır. Tüketicilerin şimdiki ve gelecekteki ihtiyaçlarını karşılamada kalite amaçlanmalıdır

Herkesin katılımı ile birlikte öncelik haline gelmeli, şirket çapında tüm işletmeleri, yönetimi, mühendisliği, üretim işçilerini, tedarikçileri, herkesi kapsamalı.

Ülke çapında olmalı

Satın alma, ürün ve servislerin tasarımı ve geliştirilmesi, makineleşme, üretim, tüketici araştırmaları gibi üretimde ve hizmette her uygulamayı içine almalıdır.

Kalite tüm işletmenin sorumluluğundadır.

Deming’in 14 İlkesi

  1. Ürün ve hizmetin iyileştirilmesi için amaçlarda süreklilik yaratın
  2. Yemi felsefeyi benimseyin
  3. Kitlesel denetime bağlı kalmaya son verin
  4. Sadece fiyat etiketi üzerinden iş göreme uygulamasına son verin
  5. Üretim ve hizmet sistemini sürekli olarak geliştirin
  6. Eğitim programları oluşturun
  7. Liderlik oluşturun
  8. Korkuyu uzaklaştırın
  9. Çalışanların bölümleri arasındaki engelleri yıkın
  10. İş gücü için slogan ders ve hedef oluşturmaktan vazgeçin
  11. Sayısal kotalardan vazgeçin
  12. Çalışanların mutluluk ve gururunu önleyecek engelleri ortadan kaldırın
  13. Etkin ve güçlü bir eğitim ve öğretim programı oluşturun
  14. Dönüşümü gerçekleştirmek için harekete geçin

Deming döngüsü; Planla, Yap, Sonucu İzle, Sonuca Göre Harekete Geç

Juran Ve Yaklaşımı

İç müşteri kavramını ortaya çıkarmıştır. İç müşteri memnuniyetinin en az dış müşteri memnuniyeti kadar önemli olduğunu vurguladı. Kalite yönetimi için kalite üçlemesi olarak adlandırılan üç yönetim süreci tanımladı. Finansal yönetim yaklaşımından uyarlanan bu üç süreç kalite planlama, kalite kontrol ve kalite geliştirmedir. Üçlemenin üçüncü sürecinde kalite geliştirmede on adım isimli bir uygulamalar zinciri geliştirmiştir. Bu kalite geliştirme konusunda başarı sağlanması için atılması gereken kapsamlı adımları tanımlamaktır. Juran, kaliteyi; kullanıma uygunluk olarak tanımlamış ve kalitenin bir proje olması gerektiğini ifade etmiştir.  İşletmelerin kalite konusuna önem vermeleri gerektiğine inanan Juran, yüksek kalitenin işletmelere kazandıracakları yararları şöyle sıralamıştır;

  • Artan müşteri tatmini
  • rekabet gücü
  • aratan pazar payı
  • artan satış geliri
  • azalan hata oranı
  • azalan müşteri memnuniyetsizliği
  • azalan maliyetler
  • kapasite artışı ve azalan muayene işlemi

Juran’ın Kalite Geliştirme Süreci İçin 10 Tavsiyesi

  1. Gelişme için ihtiyaç ve fırsatların farkında olun
  2. Gelişme için amaçlar oluşturun
  3. Amaçların kavranmasını örgütleyin
  4. Eğitimi sağlayın
  5. Problem çözmek için projeler geliştirin
  6. Raporlar geliştirin
  7. Tasdik edin
  8. Sonuçları ilişkilendirin
  9. Kayıtları tutun
  10. Örgüt süreçlerini ve düzenli sistemleri geliştirerek hızınızı koruyun.

Dr. Armand V. Fiegenbaum Ve Yaklaşımı

Fiegenbaum, kaliteden organizasyona kadar olan bu safhada yer alan tüm birimlerin sorumlu olduğu yolundaki fikrini, geliştirerek toplam kalite kontrol olarak adlandırmıştır. Ayrıca müşteri tatminini ön plana çıkarmış, tepe yönetiminin kalite ile ilgili sorumluluklarını bireyler için ayrı ayrı tanımlaması gerektiğini savunmuştur.

Prof. Dr. Kaoru İshikawa Ve Yaklaşımı

Japon üretim kalitesi geliştirilmesine yönelik çok önemli katkıları olmuştur. Balık kılçığı ya da Ishikawa diyagramı olarak bilinen neden-sonuç analizini bulmuştur. Japon kalite mucizelerinin baş mimarlarındandır. Kalite çemberini ilk kez uygulayan kişi olarak kalite tarihine geçmiş ve kalite çemberlerinin ve istatistiksel süreç kontrolünün Japonya’da uygulanmasını ve yaygınlaşmasını sağlamıştır.

Masaaki İmai Ve Yaklaşımı

  • Kaizen (Sürekli gelişim ve değişim)
  • Karlılık planlaması
  • müşteri tatmini
  • toplam kalite kontrol planlaması
  • öneri sistemleri
  • grup çalışmaları
  • tam zamanında üretim
  • tam zamanında bilgilendirme
  • sistem geliştirme
  • çapraz fonksiyonlu yöntem
  • şirket kültürü gibi konular üzerinde çalışma yapmıştır

TKY Unsurları

  • Katılımcılık
  • Müşteri odaklılık
  • Liderlik
  • Kaizen (Sürekli gelişim ve değişim).
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

751 0,453